Eski NATO Genel Sekreteri Robertson: İngiltere, Ankara'da "soğuk bir karşılama" bekliyor

Eski NATO Genel Sekreteri ve İngiltere'nin savunma planının hazırlayıcılarından George Robertson, hükümetin temel savunma harcamalarını gayri safi yurt içi hasılanın yüzde 3,5'ine çıkarma konusunda net bir rota çizmemesini eleştirdi.

Robertson, bu durum nedeniyle İngiltere'nin bu hafta Ankara'da düzenlenen NATO zirvesinde müttefikler tarafından soğuk karşılanabileceği öngörüsünde bulundu.

İngiltere'de geçen yıl hazırlanan Stratejik Savunma İncelemesi (Strategic Defence Review) raporunun yazarlarından olan İşçi Partili Robertson, Başbakan Keir Starmer'ın savunma harcamaları planına yönelik eleştirilerini artırdı.

Starmer'ın açıkladığı plan, zayıflayan silahlı kuvvetleri modernize etmek ve gelecekteki savaşlara hazırlanmak amacıyla 15 milyar sterlinlik (yaklaşık 20 milyar dolar) ek bütçe içeriyor.

NATO müttefikleri, ABD Başkanı Donald Trump'ın Avrupa ülkelerinin kendi savunmaları için daha fazla harcama yapması ve sorumluluk üstlenmesi yönündeki talebinin ardından geçen yıl yeni bir hedef belirledi.

Bu hedef doğrultusunda müttefiklerin 2035 yılına kadar temel savunma harcamalarına gayri safi yurt içi hasılanın yüzde 3,5'ini, daha geniş kapsamlı ulusal güvenliğe ise ek olarak yüzde 1,5'ini ayırması öngörülüyor.

Başbakan Starmer, NATO zirvesi için Ankara'ya hareket ederken Robertson, ittifaka yönelik tehditlerin savunma incelemesini yazdığı döneme kıyasla açıkça hızlandığını vurguladı.

Reuters'ın aktardığına göre İngiltere'nin hazırlık yapmak için zamanının daraldığını belirten Robertson, parlamentoda yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı:

"Çok açık bir şekilde ifade etmek gerekirse zamanımız tükeniyor. Gerçek şu ki karşı karşıya olduğumuz zorluk tahmin ettiğimizden daha büyük, daha ciddi ve daha yakın bir tarihte karşımıza çıktı. Buna rağmen Savunma Yatırım Planı bu zorluğu karşılamakta yetersiz kalıyor."

1990'lı yıllarda İngiltere Savunma Bakanı olarak görev yapan ve ardından NATO'nun liderliğini üstlenen Robertson, Savunma Yatırım Planı'nın yayımlanmasındaki aylarca süren gecikmenin yalnızca yatırımları engellemekle kalmadığını, aynı zamanda yüzde 3,5'lik taahhüdü ileriye dönük olarak yansımaması nedeniyle müttefikleri de öfkelendirdiğini kaydetti.

Ülke içinden yükselen bu eleştirilerin ve NATO zirvesinde dile getirilebilecek benzer açıklamaların, Starmer'ın görevdeki son yurt dışı ziyaretine gölge düşürebileceği belirtiliyor.

Starmer'ın, en erken 20 Temmuz'da görevi eski Greater Manchester Belediye Başkanı Andy Burnham'a devretmesi bekleniyor.

Robertson, Starmer'ın zirvede Trump ve diğer müttefiklerle bir araya geleceği görüşmelere değinerek "İlişkilerin oldukça soğuk geçebileceğini düşünüyorum" dedi.

ZİRVE ANKARA'DA BAŞLADI

Diğer taraftan Türkiye, 2004 yılındaki İstanbul Zirvesi'nde ittifakın dönüşüm sürecine ev sahipliği yapmasının ardından bu kez Ankara'da NATO'nun yeni dönemine yön verecek kritik görüşmeleri yürütüyor.

Ankara Zirvesi'nde müttefik liderlerin kolektif savunma, büyük güçler arasındaki rekabet ve savunma harcamalarının paylaşılması gibi stratejik başlıkları öncelikli olarak ele alması bekleniyor.

Türkiye, Karadeniz'e erişim sağlayan jeopolitik konumu, krizlerdeki arabuluculuk rolü ve savunma sanayisindeki kapasitesiyle NATO'nun kolektif güvenlik mimarisine katkı sunan kilit müttefikler arasında yer alıyor.